Esnaf ve Sanatkarların Öncelikli Talepleri

  MEVZUAT:                                                                                                                 

• 5362 Sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanununun 61. Maddesi “b” bendi son paragrafı “Kayıt ücretinin alındığı yıl içinde yıllık aidat alınmaz” ibaresinin kaldırılarak meslek kuruluşları ekonomik açıdan güçlendirilmeli.

• Aynı işyerinde birden fazla faaliyet gösteren esnaf ve sanatkârlar esas faaliyetleri ile ilgili odaya kayıt olurlar. Ancak Belediyeler tarafından yapılan ruhsat işlemlerinde esnaf ve sanatkârlarımızdan faaliyetleri ile ilgili tüm kayıtlar istenmekte, esnaf ve sanatkârlar diğer faaliyetlerinden dolayı da kayıt olmak zorunda bırakılmaktadır. Aynı iş yerinde diğer faaliyetlerinden dolayı yapılacak kayıtlarda kayıt ücreti tahsil edilmeden esnaf ve sanatkârlar sicil kayıtlarını yaptırmalı, Belediyelerce yapılacak ruhsat işlemlerindeki sorunları bu şekliyle çözülmeli, Ticaret Odasına kaçışlar engellenmeli,

• Esnaf ve Sanatkârlar Sicil Harç ve İlan bedellerini bankaya yatırmada sorunlar yaşamaktadır. Sicil Harç ve İlan bedellerinin Esnaf Sicil Müdürlüklerince yerinde tahsil edilmesini istemektedirler. Bakanlık nezdinde Halk Bankası ile anlaşma yapılıp, her il Esnaf sicil Müdürlüklerine bir memur ataması zaruri hale gelmiştir. Şayet bu gerçekleşmezse Halk Bankasının Esnaf Sicil Müdürlükleri adına müşteri numarası vererek internet ortamında esnaf sicil müdürleri tarafından harç ve ilan bedellerinin tahsiline imkân verilmeli, esnaf ve sanatkâra zaman tasarrufu sağlanmalı.

• E-esnaf veri tabanında Esnaf Sicil Müdürlüğünce tahsil edilen yeni kayıt bedellerinden otomatik kesilen %3 katılma paylarının sistemden çıkarılarak net olarak işlem yapılması, 5362 sayılı kanunda katılma paylarının Nisan ve Ekim Aylarında tahsili öngörülmektedir. Bu nedenle katılma payı hesaplamalarında meslek kuruluşlarının diğer gelirleri de mevcut olduğundan katılma payı hesaplamalarında kargaşa ve karışıklığı sebebiyet vermektedir.

• Türk Ticaret Kanunu’nda 2003 yılında yapılan değişiklik ile esnaf ve sanatkârların yılsonu defter tasdiklerinde noterler tarafından sicil tasdiknamesi istenilmesine ilişkin zorunluluk kaldırılmıştır. Bu da esnaf ve sanatkârlarımızı kayıt dışı faaliyette bulunmaya itmektedir. 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanununa veya Türk Ticaret Kanunu Tasarısına esnaf ve sanatkârların yılsonu defter tasdiklerinde sicil tasdiknamesi istenilmesine ilişkin hüküm eklenmeli, Noterler Tasdiklediği defterlerin isim listesini Ticaret siciline bildirdikleri gibi Esnaf Sicil Müdürlüğüne de bildirmeli, ya da defter tasdiklerinde noter görevi Esnaf sicil Müdürlüklerine verilmeli. 

• Maliye Bakanlığı tarafından “MESLEKİ FAALİYET BELGESİ” isteme mecburiyeti kaldırılmıştır. Mesleki faaliyet belgesinin vergi dairelerince yeniden istenmesi sağlanmalıdır.


• 5362 Sayılı Kanunun 68 maddesinde yer alan “ 3308 sayılı Mesleki Eğitim kanunun kapsamına alınan il ve mesleklerde faaliyetten bulunacak esnaf ve sanatkârlardan sicile kayıt sırasında meslek dalı ile ilgili USTALIK BELGESİ istenir.” İbaresinin 5174 sayılı TOBB kanununa da eklenerek aynı meslek dallarında faaliyet gösteren esnaf –sanatkârlarla ile TOBB üyeleri arasındaki haksız rekabete son verilmeli.

• Esnaf Sicil Müdürlüklerince kullanılan E-esnaf veri tabanındaki programın rapor al linkine 5 yıllık vizesi dolan esnaf ve sanatkarların isim listesinin alınabileceği buton eklenmeli, vizesi dolan esnaf ve sanatkarların önceden tespiti yapılmalı.

• Her meslekte Fen adamı diye adlandırılan, usta, teknisyen ve tekniker statüsündeki üye esnaf ve sanatkarları, görev, unvan ve yetkilerine ilişkin alt yasal düzenlemelerin yapılmamış olmasından dolayı mağdur olmaktadır. Fen adamlarının görev, unvan ve yetkilerini düzenleyecek olan yönetmelikler en kısa zamanda ilgili tarafların katılımıyla hazırlanmalı, Yönetmeliği olan mesleklerde de yönetmelik tadilatına gidilerek yürürlüğe sokulmalıdır.

• 29 Aralık 1999 tarihli ve 23921 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan ateşli silahlar ve bıçaklar ve diğer aletler hakkındaki yönetmelikte değişiklik yapılmış, Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliğine Bağlı Oda Başkanlarının ve Yönetim Kurulu Üyelerinin Silah taşıma ruhsatı hakları ellerinden geri alınmıştı. Oda Başkanları ve Yönetim Kurulu üyeleri sahibi bulundukları silah ruhsatları ile hiçbir olumsuz hadiseye sebebiyet vermemiş, hiçbir olaya karışmamıştır. Devletine ve milletine bağlı binlerce esnaf ve sanatkarlar odaları yönetim kurulu başkan ve üyelerinin de silah taşıma ruhsatı alma hakları yeniden kendilerine iade edilmelidir.     

• Hızlı cevap sistemi gibi ALO Esnaf ve Sanatkâr Danışma hattı kurulmalı.

  SOSYAL GÜVENLİK:
• Emekli olduktan sonra  çalışmaya devam eden esnaf ve sanatkârların  aldıkları yaşlılık aylıklarından kesilen Sosyal Güvenlik Destek primi esnaf ve sanatkârlar yönünden tamamen kaldırılmalıdır.
• Sosyal Güvenlik Kurumundan emekli olanlardan kesilen Sosyal Güvenlik Destek Primi Bağ-Kur emeklilerinin aylığından her ay kesilmektedir. Diğer Kurumlardan emekli olanların emekli aylıklarından Sosyal Güvenlik Destek Primi aylık kesilmeyip ilgili kurum tarafından esnaf ve sanatkârlardan toplu olarak tahsiline gidilmektedir.   Esnaf ve sanatkârın cezai müeyyideye maruz kalmamaları için bu kurumlardan emekli olanların da emekli maaşlarından her ay sosyal güvenlik destek primi kesilmesine, bu güne kadar Sosyal Güvenlik Destek Primi yatırmayan esnaf ve sanatkârların anaparalarının ve faizlerinin affına veya ödenmeyen Sosyal Güvenlik Destek Primleri için taksitlendirme imkânının sağlanması
• Esnaf ve Sanatkârlar yanlarında çalıştıracak nitelikli eleman bulamamaktadır. SSK primlerinin yüksek olması nedeniyle sigortalı eleman çalıştırılması sıkıntısı yaşamaktadır. Esnaf ve Sanatkârların yanlarında çalıştırdığı kişilerin SSK primlerine Devlet desteği sağlanarak işsizliğin önlenmesine katkı sağlanmalıdır.

  MESLEKİ EĞİTİM VE İSTİHDAM:

• Mesleki Eğitimin özendirilmesi, işletmelerin ve onların meslek kuruluşlarının bu alanda daha aktif olabilmeleri için, mesleki eğitim yapan işletmeler ve meslek kuruluşları beşeri, teknik ve mali açılardan teşvik edilmeli.

• Eğitim Sistemimizin iş piyasasının talep ettiği insan gücünü karşılar hale gelebilmesi için mutlaka eğitim ve istihdam arasında köprüler kurulmalı işler hale getirilmelidir.

• Gıda mevzuatında ustalık belgesine sahip kişilerin sorumlu yönetici olabilmelerini sağlayan düzenlemenin yürürlüğünün durdurulması sonucunda, çok küçük işletmelere ön lisans, lisans ve lisansüstü düzeyde eğitim görmüş kişileri istihdam etme zorunluluğu getirilmektedir. Gıda mevzuatında ustalık belgesine sahip esnaf ve sanatkârların küçük işletmelerde sorumlu müdür olmalarının önündeki engeller kaldırılmalıdır.
VERGİ  : 
• Esnaf ve sanatkârlarımızın vergi uygulamalarından kaynaklanan sorunlarının başında yüksek vergi oranları gelmektedir. Son yıllarda, vergilendirme politikası, dolaylı vergilere ağırlığın verildiği, doğrudan vergilerin daha az önemsendiği bir gelişme göstermektedir. Esnaf ve sanatkârlarımız, yaklaşık 28 çeşit vergi ve harç ödemektedirler. Bu vergi ve harçlara sosyal güvenlik primi yükü de ilave edildiğinde, esnaf ve sanatkârlarımız altından kalkamayacak bir dolaylı vergi ve prim yüküne rağmen ayakta kalma mücadelesi vermektedirler. Dolaylı vergilerin ve sosyal güvenlik primlerinin azaltılması halinde, hem esnaf ve sanatkârlarımızın mali yükü hafifleyecek, hem de vatandaşlarımızın alım gücünün yükselmesiyle beraber ekonomide bir canlanma ortaya çıkacaktır. Sonuçta, dolaylı vergilerin toplam vergiler içindeki payının azalmasına rağmen, gelir üzerinden alınan vergilerin artmasıyla toplam vergi gelirlerinde de bir artış görülecektir.
• 4369 sayılı kanunla getirilen ve 1999 yılından bu yana uygulanan basit usulde vergilendirme sisteminde devamı, esnaf ve sanatkarlarımız için son derece önemlidir. Basit usul Uygulaması, vergilendirme ile ilgili ödevlerini yerine getirmeleri açısından esnaf ve sanatkarlarımızın maliyetlerini azaltan oldukça önemli bir uygulamadır ve aynen devam ettirilmesi gerekmektedir.
• 27.02.2003 tarihli 25033 sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 4811 sayılı vergi barışı kanunu ile esnaf ve sanatkarlara ödeme kolaylığı getirilmiş, gecikme cezalarının yarıdan fazlası affedilmişti. Sermayesinden ziyade emeğini ortaya koyan esnaf ve sanatkarlar hükümetlerce alınan ani kararlarla rahatlatılması hasıl olmuştur. 4811 sayılı vergi barışı kanunu gibi ödenmeyen vergi borcunun anaparasının tahsil edilip gecikme cezalarına acilen af getirilerek esnaf ve sanatkarlara ödeme kolaylığı sağlanmalıdır.
• 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 177’nci maddesinde satın aldıkları malları olduğu gibi veya işledikten sonra satan ve yıllık alımlarının tutarı 2009 yılı için (119.000,00) veya satışları tutarı (168.000,00)TL’yi aşanlar Birinci Sınıf Tüccar olarak tanımlanmış, bu sınırların altında kalanlar ikinci sınıf tüccar olarak tanımlanarak esnaf ve sanatkar ibaresine yer verilmemiştir. 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 178’inci maddesine ikinci sınıf tüccar yerine esnaf ve sanatkar ibaresi eklenmelidir.
• Bilindiği gibi, 1 Ocak 2008 tarihinden itibaren uygulanmak üzere, ücretli çalışanlar için asgari geçim indirimi sistemi gelir vergisi kanunumuza getirilmiştir. Asgari geçim indirimi uygulamasının, başta esnaf ve sanatkârlarımız olmak üzere tüm gelir vergisi mükelleflerini kapsaması, çağdaş bir vergilendirme sisteminin gereğidir.
 

  KREDİ, FİNANSMAN VE TEŞVİK:

• Kredi faiz oranlarının düşürülmesi ve faizlerin enflasyona endekslenmesinin sistematiğe bağlanması,

• Esnaf ve sanatkârlara finansman açısından devlet desteği arttırılarak sürdürülmeli, Avrupa Birliği ülke uygulamaları dikkate alınarak, yeni kredi ve teşvik sistemlerinin yürürlüğe konularak uygulanması sağlanmalıdır.

• Türkiye Halk Bankası esnaf kredilerinden başka hiçbir devlet yardımından faydalanamayan esnaf ve sanatkârlar Halk Bankasının özelleştirilmesinden sonra önemli bir kamu desteğinden mahrum kalacaktır.  Rekabetçi bir ortamda faaliyetlerini sürdüren esnaf ve sanatkârlara finansman açısından devlet desteği sürdürülmeli, bu kesimin yapısına uygun yeni kredi ve teşvik sistemlerinin yürürlüğe girmesi sağlanmalıdır. Kamu Bankaları ( Vakıflar, Ziraat Bankası vb.)  ile Kefalet Kooperatiflerinin rekabet ortamında müşterek çalışmalarına izin verilmeli, kefalet kooperatifleri çoğaltılmalı ve yaşatılmalıdır.

• Esnaf kredileri, şahıs limitlerinin yükseltilmesi, vade uzatımı ve Kredi alma işlemlerinin kolaylaştırılması gibi desteklerle daha cazip hale getirilmelidir.

  KÜMELENME VE KÜÇÜK SANAYİ SİTELERİ:                              

• Nitelikli işgücünü bulmakta sorun yaşamaktadırlar. Nitelikli elman ve bilgisayar yazılım desteği verilmeli.

• Devlet Kurum ve kuruluşlarından sağladıkları teşvik ve destekler, büyük firmalara eş değildir. Büyük firmalara sağlanan teşvik ve destekler küçük sanayi sitelerine de yapılmalıdır.

• Küçük Sanayi siteleri desteklenmeli, bu sitelerde işyerleri olan sanatkârlarımızın, orta ve büyük sanayiye yardımcı ve yan sanayi şeklinde faaliyette bulunabilmeleri için gerekli çalışmalar yapılmalı, sermaye yetersizliği nedeniyle finansman yönünden desteklenmeli.

• Bölgesel, ulusal ve küresel ekonomik ve teknik gelişmeleri yeteri kadar izlemede sorunlar vardır. Teknoloji AR_GE desteği, Bilgi Ağları E-İŞ Desteği ile küçük sanayi siteleri desteklenmelidir.

• İşletme Koşullarına göre uzun vadeli, düşük faizli, güdümlü ve dönüşümsüz kredilerle küçük sanayi siteleri desteklenmelidir. 
• Sanayi Siteleri, gerek site sayısı gerekse işyeri sayısı olarak çok sınırlıdır. Esnafın işyerine kavuşmaları için, İl Belediyelerince ücretsiz arsa tahsisi yapılarak küçük sanayi sitesi modelleri mutlaka yaygınlaştırılmalıdır.

• Mesleki Federasyonlara yükümlülükler getirilerek her ilde meslek bazında pilot bölgeler seçilip, Kümelenme, ortak çalışma ve ferdi faaliyetler desteklenmeli örneklerle esnaf ve sanatkar bilgilendirilmelidir.     

                                                                                                                        
 
AVRUPA BİRLİĞİ VE ESNAF SANATKARLAR:

• Esnaf sanatkârlarımızı, devletlerinden büyük destek gören Avrupalı partnerlerinin haksız rekabetinden korunmalı, Müzakere süreci çalışmaları çerçevesinde küçük işletmelerin girişimci ve yatırımcı kimliklerini ön plana çıkaracak projeler geliştirilmeli, kesimin çalışma şartlarını kolaylaştıracak yasal düzenlemeler yapılmalı, farklı finans alternatifleri geliştirilmeli, yatırım, üretim ve istihdam alanlarında vergi muafiyetleri ve indirimleri, yeni yatırımlarda ve çalışanının sosyal güvenlik primlerinde gösterilecek kolaylıklar küçük işletmelere yönelik teşvikler arasında yer almalıdır.

• Esnaf ve Sanatkarlarımızın finansman, pazarlama, eğitim, teknoloji, vergi, sosyal güvenlik, iş yeri temini, ihracat imkanı sağlanması ve danışmanlık hizmetleri verilmesi durumunda Avrupa Birliği Kriterlerine geleceğinden şüphe yoktur. Bütün Bunların doğrultusunda esnaf ve sanatkar çağa ayak uydurmak, Avrupa Standartlarını yakalamak ve yıllar sonraki esnaf kesiminin kalitesini şimdiden belirlemek için bir dizi eğitim ve öğretimden geçmesi kaçınılmazdır.

• Ticari amaç kapsamında işlerini geliştirmek ve yeni işbirlikleri kurmak üzere yurt dışına çıkacak esnaf- sanatkar ve teşkilat yöneticileri vize almada zorluk yaşamaktadır. Bu konuda yabancı ülke elçilikleri ile gereken görüşmelerin gerçekleştirilmesi ve belirlenecek kıstaslar çerçevesinde meslek kuruluşları tarafından verilecek resmi yazı ile işlemlerin kolaylaştırılması ve hızlandırılmasının temin edilmesi yararlı olacaktır.

• Birinci, İkinci ve üçüncü derece kadrolarda bulunan ve bu kadrolar karşılık gösterilmek üzere sözleşmeli personel olarak çalıştırılan Devlet Memurları ve diğer kamu görevlilerine, sözleşmeli personel olarak çalıştırılıp, kadro karşılıkları olmayan ancak T.C. Emekli Sandığı ile ilgilendirilip emekli kesenekleri, bu derecelerden kesilmek suretiyle çalıştırılan devlet memurları ve diğer kamu görevlilerine verilen yeşil pasaport alma hakkı, yargı gözetiminde gizli oy açık tasnifle seçilen Meslek Kuruluşları yönetim Kurulu Başkanlarına da verilmeli.

• AB Katılım öncesi Mali İşbirliği Programı veya diğer AB Programları kapsamında uygulanan özellikle iş ve istihdam yaratmaya yönelik girişimciliği destekleyen projelerin eğitim ve danışmanlık hizmetine katılanlar finansman kaynağı bulamamaktadır. Bu projelerin sürdürebilirliğinin ve katılımcıların kendi işlerini kurabilmelerinin sağlanması amacıyla yeni finansman kaynaklarının oluşturulması ve AB ülkelerinde de yaygın olan mikro finans sisteminin kurulması için girişimlerde bulunulması yararlı olacaktır.

  REKABET, VERİMLİLİK VE İNOVASYON:

• Bütünleşen dünyada esnaf ve sanatkarların rekabet olanaklarının artırılması.

• Esnaf ve Sanatkarlara uygun AR-GE, Yatırım ve büyüme ortamı sunarak küresel rakipleri karşısında rekabet üstünlüğü sağlayabilecek bir makro ekonomi yönetimi sağlanmalı.

• Rekabet gücünü belirleyen temel faktör AR-GE ve inovasyon kaynaklı yüksek ve sürdürülebilir verimlilik artısıdır. İnovasyonu hızla üretim süreçlerinin ve ürünlerin iyileştirilmesi için kullanılabilecek yüksek eğitim düzeyine ve üstün beceriye sahip işgücü yetiştirilmelidir.
 
• Ekonomik önemi olan yeniliklerle esnaf ve sanatkârlar daha yüksek verimliliğe, daha düşük maliyetlere, artan karlara, daha yüksek istihdam kapasitelerine ulaştırılmalı,  Bu, refah ve yüksek yaşam standardı demektir. Rekabet Piramidi’nde bilim, teknoloji ve inovasyonun yaşam standardı üzerinde yaratacağı etkiler esnaf ve sanatkârlara izah edilmelidir.

• İnovasyon ülkenin sosyal ve ekonomik politikalarının ayrılmaz bir parçası olarak kabul edilmeli ve kavramın bu politikalarla bütünleşmesi sağlanmalıdır.

• Kadın işgücünün daha üretken bir şekilde ekonomiye katılımı gerçekleştirilmeli.

• İnovasyonu finansal olarak destekleyen programlar devreye sokulmalıdır.